Câu chuyện Gạo Briết! Sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu cấp tỉnh
- Thứ tư - 29/06/2022 04:04
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Hợp tác xã Giảm nghèo Ea Súp (HTX GNES) được thành lập 2019 tiếp nối các hoạt động đã được thực hiện trong Dự án giảm nghèo khu vực Tây Nguyên, một dự án có rất nhiều tác động tích cực đến tư duy và cách làm trong vấn đề Giảm nghèo và bảo vệ môi trường hiện nay. Với mục tiêu phát triển một nền nông nghiệp xanh hoà hợp với thiên nhiên, điều kiện tự nhiên – xã hội của địa phương và gắn kết bà con nông dân cùng thực hiện việc “Giảm nghèo và làm giàu bền vững”.
Bước chân vào ngành sản xuất và kinh doanh nông sản, khi mà đang tồn tại rất nhiều doanh nghiệp lâu năm có sự đầu tư với quy mô lớn thì hợp tác xã GNES như là một người em nhỏ, sinh sau đẻ muộn, chưa có kinh nghiệm chưa tìm được thị trường. Và GNES đã lựa chọn mô hình sản xuất lúa gạo hữu cơ, đặc sản làm “sản phẩm cốt lõi” nhằm mang đến các loại gạo hữu cơ mới nhất, thơm ngon và an toàn, bổ dưỡng cho sức khỏe của quý khách hàng. Và qua các sản phẩm này, HTX được cùng quý khách hàng góp phần vào xây dựng cộng đồng, xã hội một cách bền vững.
Đầu tiên là nghiên cứu về những giống gạo đặc biệt của địa phương và giống lúa mới phù hợp với khí hậu trên mảnh đất Tây Nguyên này, Gạo Khâu xiên lăm. Đây là một trong những đặc sản của huyện Ea Súp. Giống lúa này được đồng bào người Thái mang gieo trồng từ xưa đến nay. Diện tích gieo trồng hiện nay khoảng 30 ha và được gọi là lúa đen theo hình thái của cây lúa. Nhưng khó khăn hiện nay là do nguồn giống đã có sự thoái hóa do thời gian canh tác nhiều năm, cùng với việc người dân chưa chú trọng đầu tư, chăm sóc, duy trì bảo tồn giống làm giảm năng suất và chất lượng sản phẩm. Giống gạo này là gạo đồi, trồng trên cạn chịu hạn tốt mà sống nhờ nước trời.
Tiếp đó là Gạo Briết (Tiếng người ê đê bản địa hay gọi) được trồng ở Ea Súp là loại gạo có màu đen, dù đã nấu hay chưa. Cho đến ngày nay, không dễ dàng có thể mua được gạo đen; loại gạo này rất đáng giá và được người dân châu Á quan tâm đặc biệt trong nhiều thế kỷ và xu hướng tiêu thụ ngày càng cao ở Châu Âu, Bắc Mỹ. Vì gạo đen có giá trị dinh dưỡng cao, giàu chất sắt , chất xơ , vitamin ; các chất chống oxy hóa (antioxidants) hơn hẳn gạo lứt (Brown Rice). Và đây là sản phẩm chính của Hợp tác xã đã được các cơ quan, đơn vị có chức năng công nhận. Sản phẩm đã được cấp chứng nhận sản phẩm công nghiệp tiêu biểu cấp tỉnh Đăk Lắk - năm 2021 và Chứng nhận sản phẩm OCOP 3 sao năm - năm 2021.
Đầu tiên là nghiên cứu về những giống gạo đặc biệt của địa phương và giống lúa mới phù hợp với khí hậu trên mảnh đất Tây Nguyên này, Gạo Khâu xiên lăm. Đây là một trong những đặc sản của huyện Ea Súp. Giống lúa này được đồng bào người Thái mang gieo trồng từ xưa đến nay. Diện tích gieo trồng hiện nay khoảng 30 ha và được gọi là lúa đen theo hình thái của cây lúa. Nhưng khó khăn hiện nay là do nguồn giống đã có sự thoái hóa do thời gian canh tác nhiều năm, cùng với việc người dân chưa chú trọng đầu tư, chăm sóc, duy trì bảo tồn giống làm giảm năng suất và chất lượng sản phẩm. Giống gạo này là gạo đồi, trồng trên cạn chịu hạn tốt mà sống nhờ nước trời.
Tiếp đó là Gạo Briết (Tiếng người ê đê bản địa hay gọi) được trồng ở Ea Súp là loại gạo có màu đen, dù đã nấu hay chưa. Cho đến ngày nay, không dễ dàng có thể mua được gạo đen; loại gạo này rất đáng giá và được người dân châu Á quan tâm đặc biệt trong nhiều thế kỷ và xu hướng tiêu thụ ngày càng cao ở Châu Âu, Bắc Mỹ. Vì gạo đen có giá trị dinh dưỡng cao, giàu chất sắt , chất xơ , vitamin ; các chất chống oxy hóa (antioxidants) hơn hẳn gạo lứt (Brown Rice). Và đây là sản phẩm chính của Hợp tác xã đã được các cơ quan, đơn vị có chức năng công nhận. Sản phẩm đã được cấp chứng nhận sản phẩm công nghiệp tiêu biểu cấp tỉnh Đăk Lắk - năm 2021 và Chứng nhận sản phẩm OCOP 3 sao năm - năm 2021.
Đúng với giá trị cốt lõi của GNES xã đề ra, Gạo Briêt là sản phẩm hữu cơ thân thiện với môi trường và các sản phẩm hữu cơ luôn là điều tốt nhất cho sức khỏe của mọi người. GNES đóng gói gạo theo mùa và đóng hút chân không để cho hạt cơm luôn dẻo, thơm ngon như mới. Gạo cũng không đánh bóng, không sử dụng chất bảo quản để có thể mang đến nguồn dinh dưỡng và an toàn cho sức khỏe cho người tiêu dùng. Điều tuyệt vời của sản phẩm này là cơm để nguội không bị thiu, cứng cơm nhanh như các sản phẩm khác. Và người tiêu dùng hoàn toàn có thể yên tâm sử dụng sản phẩm một cách tiện lợi với Truy xuất nguồn gốc, Hợp đồng cam kết, Giao hàng miễn phí. Hiện nay, Hợp tác xã GNES sản xuất gạo Briêt ở dạng lứt phục vụ cho các chế độ ăn kiêng hồi phục và duy trì sức khỏe, chữa lành tinh thần, làm đẹp. Bên cạnh đó, Gạo từ lúa dài ngày là món quà đặc sắc, hiếm có mang hương vị tự nhiên miền núi rừng Tây nguyên hoang sơ, hùng vĩ.
Về kỹ thuật sản xuất, GNES đã định vị sản phẩm từ những buổi đầu thành lập là sản phẩm hữu cơ và đến nay lúa vẫn được trồng theo quy trình hữu cơ đảm bảo TCVN 11041:2017, không sử dụng phân bón hóa học và thuốc bảo vệ thực vật, thuốc trừ cỏ. GNES thực hiện quy trình canh tác luân canh, xen canh, phân bón hữu cơ khuyến khích hệ sinh vật trong đất và thực vật trên mặt đất được cải thiện và hình thành cấu trúc đất, từ đó tạo ra hệ thống ổn định hơn. Chiều dài của thời gian mà đất tiếp xúc với nguồn hóa học gây xói mòn được giảm, giúp đa dạng sinh học đất, và tổn thất chất dinh dưỡng trong đất được giảm, giúp duy trì và nâng cao năng suất của cây trồng. Các chất vi lương kali, phốt pho, canxi, magiê và các nguyên tố vi lượng khác sẽ được cung cấp bổ sung từ các nguồn bên ngoài dưới dạng phân hữu cơ như phân chuồng. Hệ thống hữu cơ này được quản lý tốt với khả năng giữ lại dinh dưỡng tốt hơn, giảm thiểu nguy cơ ô nhiễm nguồn nước ngầm.
Lúa sau khi thu hoạch được phơi theo nhiệt độ và kỹ thuật để tận dụng lượng nắng lớn ở địa phương mà không phải sấy bằng củi trấu để hạn chế ô nhiễm môi trường tối đa. Lúa sau khi phơi được xay xát qua máy xát liên hoàn tự động cho ra hạt những gạo đen thô và những hạt gạo đen đẹp, đều đặn sẽ được chọn lọc thông qua công nghệ tách màu hạt hiện đại.
Cho đến nay, số lượng sản phẩm Briêt sản xuất/năm: 12 tấn/năm và dự kiến hai năm tới sẽ đạt: 20 tấn/năm. Lượng sản phẩm tuy đang nhỏ nhưng đáp ứng được nhu cầu, thị hiếu của thị trường và người tiêu dùng về chất lương và mẫu mã sản phẩm. Điều này hứa hẹn tiềm năng sản xuất với số lượng lớn cũng như nhân rộng sản xuất và thúc đẩy phát triển các ngành khác. Với giá trị dinh dưỡng cao, việc sản xuất lúa gạo Briêt là mô hình sản xuất nông nghiệp có giá trị kinh tế cao, bền vững và chuỗi liên kết giá trị sản phẩm gạo Briêt có thể gia tăng giá trị với các sản phẩm chế biến sâu trong tương lai. Hiện HTX đang tham gia bình chọn sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu cấp khu vực.
Lúa sau khi thu hoạch được phơi theo nhiệt độ và kỹ thuật để tận dụng lượng nắng lớn ở địa phương mà không phải sấy bằng củi trấu để hạn chế ô nhiễm môi trường tối đa. Lúa sau khi phơi được xay xát qua máy xát liên hoàn tự động cho ra hạt những gạo đen thô và những hạt gạo đen đẹp, đều đặn sẽ được chọn lọc thông qua công nghệ tách màu hạt hiện đại.
Cho đến nay, số lượng sản phẩm Briêt sản xuất/năm: 12 tấn/năm và dự kiến hai năm tới sẽ đạt: 20 tấn/năm. Lượng sản phẩm tuy đang nhỏ nhưng đáp ứng được nhu cầu, thị hiếu của thị trường và người tiêu dùng về chất lương và mẫu mã sản phẩm. Điều này hứa hẹn tiềm năng sản xuất với số lượng lớn cũng như nhân rộng sản xuất và thúc đẩy phát triển các ngành khác. Với giá trị dinh dưỡng cao, việc sản xuất lúa gạo Briêt là mô hình sản xuất nông nghiệp có giá trị kinh tế cao, bền vững và chuỗi liên kết giá trị sản phẩm gạo Briêt có thể gia tăng giá trị với các sản phẩm chế biến sâu trong tương lai. Hiện HTX đang tham gia bình chọn sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu cấp khu vực.